10 anders-dan-anders-recepten van Culinaire Bagage: deze moet je proberen!

Je kent het vast: het vieren van een jubileum leidt tot mijmeren...

En ja. Dat gebeurt hier ook.

Zoals laatst. Toen we gezellig bij elkaar zaten om het tienjarig bestaan van mijn blog te vieren. 

We smulden die dag - ik zou bijna zeggen uiteraard - nog meer dan gewoonlijk van allerlei zelfgemaakt lekkers. We maakten er een complete high tea van! Met sandwiches en minibroodjes, verse scones met jam en room en een scala aan verwengebak. En met als klap op de vuurpijl een krokant gebakken taart gevuld met romige vanillebavarois en frisse druiven.  

En toen, out of the blue, zei mijn schoonzoon opeens: 'Dit vind ik nou zo leuk: sinds ik meedraai in dit gezin, heb ik zo veel nieuwe, lekkere dingen leren eten. Ingrediënten, die ik nog nooit eerder gegeten had. Waar ik soms zelfs nog nooit eerder van gehoord had. En gerechten waarin bekende ingrediënten zo gecombineerd worden, dat ze van heel gewoon heel speciaal zijn geworden. Wat voelt dat rijk!' Smikkel, smikkel, smikkel...

Even terzijde: wat een schoonzoon heb ik, hè! Daar bof ik maar mee. Die beruchte schoonmoeder uit die boekjes, zeg maar, hij doet me zelfs geloven dat ik die niet ben...

Maar goed! Ik was - en ben nog steeds! - in mijn nopjes met dat compliment. Wat heet? Ik ben verguld, ik glim, ik krijg het er warm van!

En tegelijkertijd bedacht ik op dat moment: misschien is het een deel van mijn trouwste bloglezers de afgelopen tien jaar ook zo vergaan. Biecht eens op: wie van jullie kookt of bakt er nu ook gerechten waar hij of zij nog nooit eerder van gehoord had? 

Wat leuk!

Maar veel anders-dan-anders-recepten hebben jullie waarschijnlijk nog over het hoofd gezien. Want juist in de originaliteit van die recepten schuilt ook meteen de zwakte ervan. Het valt mij vaak op: veel van de origineelste recepten op mijn blog krijgen maar weinig hits...

Want wat een boer (excusez le mot) niet kent... daar googelt hij natuurlijk ook niet naar. Daar zoekt hij niet naar op internet of de sociale media!

Een aantal van die onbekende, onvindbare, maar wel ontzettend lekkere vraag-het-maar-aan-mijn-schoonzoon-recepten heb ik in dit blog voor je verzameld. Gewoon. Omdat ze die extra aandacht best wel verdienen. En omdat ze het verdienen dat jullie als mijn volgers je er eens aan wagen. 

Want culinair uit je comfort zone stappen kan je enorm verrijken, zo zei laatst een wijs persoon... 

Wie durft?

10 anders-dan-anders-recepten van Culinaire Bagage

Anders-dan-anders-recept 1: krachtige bouillon gevuld met piepkleine zelfgebakken soesjes

Waarom je dit recept echt moet proberen!

Wil je tijdens een etentje indruk maken op je gasten? Met mijn soesjessoep lukt dat gegarandeerd (volg het rode linkje hierboven voor het recept)!

Het maken van de soep kost wat tijd, maar moeilijk is het recept niet. 

Eerst trek je een krachtige runderbouillon. En daarna maak je die op smaak met o.a. medium sherry en madera. 

Ondertussen bak je aan de hand van mijn stap-voor-stap-instructies een flinke portie heerlijk krokante, heel kleine soesjes. 

Vlak voor het serveren gaan die als garnering in de bouillon. Samen met verse tuinkruiden. 

Ook leuk: serveer de soesjes voor elke gast apart in losse kommetjes naast de borden. Je gasten kunnen dan de soesjes zelf in hun bouillon scheppen! Dat levert je zoveel oh's en ah's op!

Anders-dan-anders-recept 2: knakworstjessoep met verse groenten

Waarom je dit recept echt moet proberen!

Officieel doopten wij deze soep 'Frankfurter Suppe'. Niet omdat hij uit Frankfurt komt, maar omdat er frankfurters in zitten. Ja, echt: knakworstjes!

Maar na verloop van tijd werd dat gewoon 'knakworstjessoep'. 

Dat klinkt wat Nederlandser. Maar in de praktijk gaat het wel om een soep met een Oost-Europees karakter. Een winterse, rustieke, lichtgebonden groentesoep met kleine blokjes aardappel, wortel en selderijknol. Door het gebruik van smaakmakers als chilipeper, gerookte paprikapoeder, knoflook en bladselderij smaakt de soep behoorlijk pittig en kruidig.

Maar het meest bijzonder is toch het garnituur. Dat bestaat uit diagonaal in stukjes gesneden en daarna lekker krokant gebakken knakworstjes. Verse knakworstjes wel te verstaan, niet die oninteressante worstjes uit blik.

De rooksmaak van de worstjes sluit perfect aan bij de kruidige smaken van de soep!

Anders-dan-anders-recept 3: de FocacciaBrunch met allemaal kleine bijgerechtjes

Waarom je dit recept echt moet proberen!

Als wij hier in huis iets te vieren hebben, dan verschijnt er vaak een high tea op tafel. Dat vertelde ik je hierboven al.

Heerlijk! Maar onze gasten komen niet altijd precies rond theetijd. Soms komen ze al eerder, om te brunchen. Of we nodigen ze uit voor het avondeten. 

Als de groep met gasten groot is - bestaande uit vrienden met allemaal uiteenlopende smaken en dieetwensen - dan kies ik graag voor een hartige maaltijd met een grote variëteit aan gerechten. Met voor elk wat wils. 

Dan tover ik een FocacciaBrunch op tafel. Dat is een bij uitstek gezellig én uitbundig concept! Van een maaltijd waarbij een aantal zelfgebakken Italiaanse focaccia's, vrij dunne broden gebakken met olijfolie, in het middelpunt staan. En rondom die broden serveer ik talrijke soorten beleg en kleine gerechtjes, waar iedereen zichzelf van kan bedienen: vleeswaren, kazen, vissoorten, kip, zelfgemaakte salades, gesneden groenten, gehaktballetjes, sausjes, kruidenboters, salsa's, soepen, enz. enz. 

Met mijn stap-voor-stap-recept kun je de focaccia's heel makkelijk ook zelf bakken. En ook ideaal: je kunt je broden al dagen van tevoren bakken en ze daarna invriezen! 

En bij het recept geef ik je 101 serveertips!

Krijg jij binnenkort gasten? Waag je dan eens aan een FocacciaBrunch! Dat wordt gegarandeerd een succes. En ja, ondanks het woord 'brunch' in de naam, ook als avondmaaltijd!          

Anders-dan-anders-recept 4: aloo keema matar, een romige en tegelijkertijd pittige Indiase gehaktcurry met blokjes aardappel en erwtjes

Waarom je dit recept echt moet proberen!

Oeh, er zijn allerlei redenen waarom je dit recept moet proberen! De curry is niet alleen ontzettend lekker. Hij is ook nog eens makkelijk in te vriezen; en te ontdooien op drukke dagen.

En het is heel leuk om hem deel uit te laten maken van een compleet currybuffet. Weer zo'n concept dat ontzettend handig is voor grote groepen gasten!

Zet dan meerdere curry's op tafel, waaronder naast de gehaktcurry bijvoorbeeld ook nog mijn Maleisische kari ayam, een geurige en pikante kipcurry. Of romige Indiase butter chicken. Of de gezonde chicken jalfrezi met heel veel verse groenten. 

Daarbij serveer je een flinke kom rijst. En natuurlijk zelfgebakken knoflooknaans; ook daarvoor vind je het recept op mijn blog.

Je zou de maaltijd zelfs kunnen beginnen met een currysoep. Wat dacht je van een Thaise noedelsoep of een (vegetarische) Indiase romige linzensoep?  

Anders-dan-anders-recept 5: taugé-tompoezen, krokante bladerdeeggerechtjes met een Aziatische roerbakvulling

Waarom je dit recept echt moet proberen!

Laat ik eerst even uitleggen wat een taugé-tompoes precies is. Want de kans is groot dat je niet weet waar ik het over heb.

Stel het je even voor:

• twee laagjes krokant gebakken bladerdeeg met sesamzaadjes
• met daartussen een tompoesvulling, die niet zoet is, maar hartig
• en die niet romig is, maar pikant van smaak
• met geroerbakte ingrediënten als pittig gehakt, stukjes ham, roerei 
• en heel veel knapperige groenten; denk aan witte kool, prei, wortel, bosui en Spaanse peper 
• en natuurlijk taugé
• heerlijk op smaak gemaakt met o.a. sambal en ketjap
  
  

Verras je gasten met een taugétompoes als voorgerecht bij een Aziatische maaltijd.

Of doe zoals wij regelmatig doen: maak een grote pan met tompoesvulling, bak meerdere plakjes bladerdeeg en laat je gezinsleden tijdens een informele avondmaaltijd zelf hun tompoezen maken aan tafel. Als hoofdmaaltijd. Dan eet iedereen meerdere tompoezen. En dat is precies wat ze ook willen, want ik ken bijna niemand die na zijn of haar eerste tompoes niet snakt naar een tweede. Of een derde...

Kijk, zó ziet zo'n taugé-tompoes er uit:

Anders-dan-anders-recept 6: alles-op-een-laagje, een ovenschotel van laagjes overheerlijk gekruid gehakt, aardappels, tomaten en romige gesmolten kaas

Waarom je dit recept echt moet proberen!

Weer zo'n gerecht met een curieuze naam, deze alles-op-een-laagje-schotel! En weer zo'n gerecht waar je nog nooit van gehoord hebt. Tenminste, als je geen door en door kenner bent van mijn site...

De naam voor deze verrukkelijke ovenschotel werd bedacht door Petra, mijn dochter, toen ze nog maar een jaar of zes was. Een naam, die nooit meer verdween uit de culinaire vocabulaire van ons gezin!

Want de naam beschrijft precies wat het gerecht inhoudt: allerlei lekkere ingrediënten in laagjes bovenop elkaar:

• op de bodem van de schaal een laagje dakpansgewijs neergelegde heel dunne plakjes rauwe aardappel
• een laagje rul gebakken en pikant gekruid gehakt
• nog een laagje aardappelplakjes
• en weer een laagje gehakt
• het laatste laagje aardappelplakjes
• een dikke laag tomatenplakjes
• een romige laag gesmolten kaas

En dat alles langzaam in de oven gegaard in een pittige Italiaans gekruide tomatenbouillon. 

Het geheel is zo lekker dat het al Petra's lievelingsgerecht was als kleuter. En nog steeds is ze er dol op. Net zoals wij allemaal trouwens! 

Maken, dit alles-op-een-laagje!

Anders-dan-anders-recept 7: piepkuikens die je eerst marineert en daarna pas roostert in de oven

Waarom je dit recept echt moet proberen!

Iedereen houdt van geroosterde kippetjes. Ik heb weleens gelezen dat geroosterde kip één van de meest geliefde gerechten ter wereld zou zijn.

En dan hebben al die mensen nog niet eens mijn kippetjes ooit geproefd. Denk ik...

Wat er zo bijzonder is aan mijn kippetjes?

• ze zijn nóg sappiger dan de gemiddelde kip
• de kippetjes hebben naast die sappigheid toch een verrukkelijk krokant velletje
• en ze zijn nóg smaakvoller dan de gemiddelde kip
• die smaak zit niet alleen aan de buitenkant, dus op het velletje, van de kip; je proeft hem door en door
• iedereen krijgt - vanwege de kleine maat van de kippetjes - een hele kip op zijn of haar bord! 

Need I say more?!

Hoe ik - en jij vanaf vandaag ook - dat klaarspeel? De truc zit hem erin dat je je piepkuikentjes een dag voor het bereiden in een marinade zet. Een soort pekel van water met zout, citroensap, limoensap en sinaasappelsap. 

Zó ziet dat er uit:

Tijdens het pekelen trekken het zout en de zuren uit de vruchtensappen diep in het kippenvlees. En ze maken het vlees niet alleen heel smaakvol, maar ook nog eens heerlijk mals! 

Na het pekelen kruid je je kippetjes ook nog eens met verse rozemarijn. En je wrijft de velletjes in met goede olijfolie.

Zo mogen de kippetjes een vrij hete oven in. Totdat ze superkrokant en gaar zijn.

Daarna gaan ze meteen op tafel! Je weet niet wat je proeft, zo lekker! Als je je gasten dit voorzet, komen ze ervoor terug, gegarandeerd!   

Anders-dan-anders-recept 8: hartige high tea scones met spekjes en kummel

Waarom je dit recept echt moet proberen!

Ken jij iemand die niet houdt van een high tea? Van zo'n feestelijke smulmaaltijd met kleine sandwiches, vederlichte scones met jam en room en talloze kleine zoete versnaperingen? 

Op mijn blog vind je meer dan 100 recepten voor die sandwiches en heerlijk high-tea-gebak. En ook hét recept voor de allerlekkerste zoete scones (een recept met ook nog eens heel veel tips & tricks!). Misschien heb je mijn sconesrecept al wel eens geprobeerd: het is één van mijn populairste recepten! 

Maar wat je misschien nog niet wist: ook niet-zoete, dus hartige scones zijn verschrikkelijk lekker! 

Hartige scones hebben dezelfde lichte, luchtige structuur als zoete scones. Maar er zit geen suiker in. En je eet ze ook niet met jam en room. 

Hartige scones krijgen hun basis-hartige-smaak van geraspte oude kaas, die je door het deeg heen kneedt. 

En naast die kaas kun je er nog meer hartige smaakmakers aan toevoegen. Op mijn blog vind je verschillende varianten van hartige scones. Elk met hun eigen smaakprofiel. Scones met bieslook, scones met zongedroogde tomaten en basilicum, scones met piepkleine blokjes chorizo en rode paprika.

Maar de allerlekkerste - tenminste dat vinden wij hier in huis - zijn toch mijn hartige scones gevuld met krokante spekjes en kruidige kummelzaadjes! 

Wij serveren deze scones vaak als vervanging van één van de soorten sandwiches tijdens onze high tea. Of we vervangen onze zoete scones door de hartige en maken van onze high tea dan meteen een compleet hartige high tea met allerlei borrelhapjes in plaats van zoet gebak. Een aanrader!

Maar misschien nog vaker serveren wij onze hartige scones zonder dat er überhaupt een high tea op tafel komt. Met een likje roomboter erop smaken warme scones heerlijk bij het ontbijt, een brunch of een lunch. Of als bijgerecht bij een soep! 

Bonus: scones, en dus ook hartige scones, kun je perfect invriezen! Maak er dus meteen in één keer een heleboel tegelijkertijd en vries ze in kleine porties in! 

Anders-dan-anders-recept 9: croissantpudding met Hollandse kersen

Waarom je dit recept echt moet proberen!

Een croissantpudding is geen traditionele pudding. Niet zo'n bibberende gelatinepudding tenminste.

Nee, het is een warm gerecht. Gebakken in de oven.

Misschien heb je weleens een bread & butter pudding gegeten, een broodpudding in goed Nederlands. Een gerecht van sneetjes beboterd brood dat in de oven gegaard wordt in een romige custard. Verrukkelijk!

Maar het kan nóg lekkerder! Je kunt je broodpudding behalve van gewoon brood ook maken van bijzondere broodsoorten. Op mijn blog vind je het recept voor een broodpudding van luchtig Frans briochebrood. Met appeltjes, rozijnen en geraspte citroenschil! Dat recept is razendpopulair!

Minder bekend echter is mijn broodpudding van croissants. En dat is volledig onterecht! Want volgens mijn gezin is die nóg lekkerder! 

Vanbinnen is die pudding heerlijk romig met een duidelijk smaak van verse vanille. Geheel in tegenstelling tot zijn romige binnenste is de bovenkant heerlijk krokant! Die combi is fantastisch!

Maar het allerlekkerste is toch wel de vulling van mijn croissantpudding: dat zijn dikke, zoete, sappige, verse Hollandse kersen!

Ik weet het: het kersenseizoen is maar kort elk jaar. Maar plan deze croissantpudding nu vast in je agenda voor de komende zomer. Je doet jezelf en je gezin, familie of vrienden er een groot plezier mee! 

Anders-dan-anders-recept 10: chocoladecakesandwiches met rum-abrikozenjam en room

Waarom je dit recept echt moet proberen!

Cake! Iedereen is er dol op. Daarom staan er op mijn site talloze recepten voor cakes. 

Heerlijk! Maar denk je eens in: wat als je twee (of drie!) dunne plakjes van zo'n lekkere cake afsnijdt en er ook nog eens een verrassende vulling of spread tussen smeert?!

Dan krijg je een soort sandwich van cake. Een cakesandwich! 

Ook daarvan vind je talrijke voorbeelden op mijn blog. Want wij zijn echte fans van cakesandwiches. 

Laatst nog postte ik het recept voor citroencakesandwiches met een vulling van plakjes gebakken appel, lemon curd en geroosterde pecannoten. Heerlijk!

En misschien ga je ook wel watertanden als ik het heb over cakesandwiches gevuld met frambozenroom.

Maar de allerlekkerste cakesandwiches vinden wij hier in huis toch wel die van chocoladecake (iedereen is hier sowieso een chocoholic; ja, ook en misschien wel juist die schoonzoon-lekkerbek uit de inleiding van dit blog!). Mijn chocoladecakesandwiches bestaan uit maar liefst 5 laagjes:

• een dun plakje cake (zonder korstjes als we elegant voor de dag willen komen)
• een dikke laag rum-abrikozenjam
• nog zo'n plakje cake
• een royale laag slagroom
• en dan het derde plakje cake

Er is geen gelegenheid te bedenken waar deze zoete sandwiches niet geschikt voor zijn: eet ze gewoon bij de thee of de koffie, serveer ze als luxe dessert (bij bijvoorbeeld je kerstdiner), als onderdeel van een grand dessert, bij een picknick, bij een feestelijke brunch, als verjaardagstraktatie of als gerechtje bij een high tea! Om maar wat voorbeelden te noemen!                        

Bonus: het recept is heel makkelijk en het bereiden kost niet al te veel tijd!

Veel plezier met je anders-dan-anders-recepten! Laat je me horen welk recept jouw favoriet is?

Lemon curd. Die heerlijk romige, zoete, fruitige lekkernij ken je vast wel!

Je kunt hem gebruiken als beleg voor je high tea scones, versgeroosterde toast of pannenkoeken. En bij cake natuurlijk.

Maar heb je ook al eens gehoord van orange curd?

Die lijkt veel op lemon curd, maar een deel van het citroensap in het recept wordt vervangen door sinaasappelsap. Daardoor wordt de curd wat milder en nóg romiger! Verrukkelijk!

En je maakt hem net zo makkelijk als lemon curd! Hieronder vind je het recept!

Hoe maak je zelf orange curd?

Ik schreef het hierboven al: bijna op dezelfde manier als lemon curd! Maar daar schiet je natuurlijk niets mee op...

Laat is wat specifieker zijn:

1. Je verwarmt en vermengt sinaasappelsap, citroensap, boter en suiker totdat de suiker is opgelost.
2. Daar voeg je - beetje bij beetje - losgeklopte eieren aan toe.
3. Roeren, roeren, roeren tot er een gebonden vla ontstaat en... klaar!

Heel makkelijk! 

Er is maar één maar: als je al die ingrediënten verwarmt in een gewone pan boven direct vuur, loop je het risico dat door de te sterke hitte de eieren gaan stollen. Je krijgt dan een curd met allemaal kleine stukjes gestold ei erin, een soort roerei-curd...

Hoe voorkom je dat orange curd gaat stremmen?

Ook hier is het antwoord in eerste instantie weer eenvoudig: voorkom oververhitting van je eieren!

Maar hoe doe je dat? 

Door je pan niet rechtstreeks op het vuur te zetten, maar gebruik te maken van een bain-marie!

Wat is een bain-marie?

Een definitie van een bain-marie is moeilijk te geven, maar laat ik het procedé uitleggen aan de hand van de belangrijkste manieren waarop het in de klassieke keuken wordt gebruikt.

Cruciaal is dat bij die manieren elke keer gebruik gemaakt wordt van twee bakken - pannen, kommen, schalen, etc. - waarvan de buitenste een vloeistof bevat, die op (de gewenste) temperatuur wordt gebracht; warm of koud. 

De bak die er vervolgens boven of in wordt gezet bevat de ingrediënten voor het gerecht dat bereid wordt. 

De temperatuur van het gerecht kan nooit hoger worden dan de temperatuur van de vloeistof in de buitenste bak; voor water dus maximaal 100°C. 

Hoe gebruik je een bain-marie op het fornuis?

Manier nummer 1 heb je nodig voor - onder andere - je orange curd. Je maakt hierbij gebruik van twee pannen.

Je maakt je bain-marie door in pan 1, een hoge pan, een laagje water aan de kook te brengen. Boven op pan 1 plaats je vervolgens pan 2 (zie ook onderstaande foto). Zorg ervoor dat de bodem van pan 2 het water niet raakt. In pan 2 maak je je orange curd.

Pan 2 wordt op deze manier niet verwarmd door direct vuur, maar door de - veel minder hete - stoom van het water! De verhitting gebeurt zo heel geleidelijk én de warmteverdeling is mooi egaal. Ideaal voor je hittegevoelige eieren!

Tip voor als je vaak dit bain-marie nodig hebt: koop een zogenaamde bain-mariepán! Superhandig! Mijn bain-mariepan heeft zelfs een extra pre: een ronde bodem. Zo kan ik er makkelijk sausjes in kloppen. Zoals je ziet gebruik ik hem ook regelmatig voor het smelten van chocolade.

Hoe gebruik je een bain-marie in de oven?

Manier nummer 2 pas je toe in de oven. Je plaatst (kleine) schalen - met bijvoorbeeld custards, crèmes brûlées, terrines of patés - in een grote schaal vol met heet water. Je maakt zo een waterbad.

Vervolgens gaat het geheel de oven in. De gerechten garen zachtjes op een temperatuur, die niet hoger wordt dan de temperatuur van het water in de onderste schaal: je gerechten zullen geen korstje krijgen en ze kunnen niet schiften of verbranden!

Behalve voor de bereiding van gerechten wordt een bain-marie ook vaak toegepast om eten warm te houden. Je kent de grote bain-mariebakken vast wel van de warme buffetten in restaurants en hotels.

Het omgekeerde is ook mogelijk: plaats je een gerecht in een bak met ijswater, dan koelt het snel af/blijft het koel. 

Hoe komt het bain-marie aan zijn naam?

Wist je dat au bain-marie letterlijk betekent 'in het bad van Marie'?

Maar wie is dan die Marie?

Een intrigerende vraag, toch?! Ik wilde het weten: heeft de Marie van het 'bad van Marie' ooit echt bestaan? Of heeft iemand gewoon een grappige fantasienaam bedacht?

Ik besloot op speurtocht te gaan!

Heeft de Marie van het bain-marie echt bestaan?

Wat blijkt? Dat is zo! Er schijnt daadwerkelijk een Marie te zijn geweest waarnaar het bad werd vernoemd!

Natuurlijk wil je daar nu meer over weten!

Wie bedacht de naam bain-marie?

In de veertiende eeuw leefde er een alchemist/arts, Arnaldus de Villa Nova om precies te zijn. Hij was het die het hierboven beschreven procedé, dat mensen toen al regelmatig gebruikten, een nieuwe naam gaf. Hij noemde het een 'balneum Mariae'. Dat is Latijn voor 'bad van Maria'.

En daarna ging iedereen die term gebruiken. Die De Villa Nova was dus een echte trendsetter! In het Frans heette het balneum Mariae een bain-marie.

Wie was die Marie van het bain-marie?

Marie was de vrouw die volgens De Villa Nova het bain had uitgevonden. En daarom mocht de techniek van hem ook haar naam dragen!

De Marie of Maria in kwestie leefde lange tijd voordat De Villa Nova überhaupt geboren werd. Hoe lang van tevoren is tot op de dag van vandaag (nog) niet helemaal duidelijk. Sommige historici plaatsen haar in de eerste eeuw na Christus. Maar een, twee of zelfs drie eeuwen later zou ook mogelijk zijn.

Voluit heette ze Maria de Jodin (Marie la Juive in het Frans) of ook wel Maria van Alexandrië. Naar de plaats in Noord-Egypte waar ze naar alle waarschijnlijkheid woonde.

Waarom werd Maria de Jodin zo beroemd?

Maria was een slimme dame, een filosoof en een alchemist. Volgens de overlevering deed ze een aantal scheikundige uitvindingen en schreef daar ook over.

De Villa Nova dichtte haar meer dan duizend jaar later ook de uitvinding van het bain-marie toe, een wetenschappelijke techniek. NB het bain-marie werd dus in eerste instantie in het wetenschapslab gebruikt en niet in de keuken!

Heeft Maria de Jodin het bain-marie ook echt uitgevonden?

Nog zo'n interessante vraag. En tja, laat het antwoord nou niet eenduidig zijn...

Historici hebben aanwijzingen gevonden die erop kunnen wijzen dat een procedé dat veel weg had van het bain-marie al vier eeuwen voor Christus werd toegepast. Door niemand minder dan de oude Grieken!

Misschien had De Villa Nova het wel niet bij het rechte eind. Wie zal het zeggen?

Hoe dan ook, Maria zou er waarschijnlijk wel blij mee zijn geweest als ze geweten zou hebben dat haar naam nu nog steeds verbonden is aan die handige techniek die ze gebruikte!

Aan de slag met je orange curd

Nu je alles weet over de kooktechniek van het verwarmen au bain-marie, is het maken van een goede orange curd voor jou een koud kunstje geworden, toch?!

Of... nee, dat moet ik anders zeggen: een goed gecontroleerd warm kunstje!

Ga snel naar het recept hieronder. Veel plezier ermee! En geniet van het verrukkelijke resultaat!

Zo maak je zelf de lekkerste orange curd!

Ingrediënten:

• 200 ml versgeperst en gezeefd sinaasappelsap
• 75 ml versgeperst en gezeefd citroensap
• 125 gram roomboter
• 250 gram witte basterdsuiker
• 6 eieren, losgeklopt en overgeschonken in een kannetje of litermaat

Bereiding:

1. Gebruik voor het maken van je orange curd een bain-mariepan of een hoge pan met een losse kom erbovenop (lees het blog hierboven). Verhit in de onderste pan een bodempje water en plaats de kom of de bain-marie-inhang erboven. De kom/inhang mag niet in aanraking komen met het water. Laat het water zachtjes koken en ga aan de slag.
2. Doe de vruchtensappen, de boter en de suiker in de kom/inhang. Verwarm het mengsel totdat de boter is gesmolten en de suiker is opgelost. Vermeng het geheel goed met behulp van een garde.
3. Schenk vervolgens beetje bij beetje de losgeklopte eieren bij je vruchtensap. Blijf ondertussen intensief roeren met je garde. Geef de eieren geen kans om te stollen alvorens ze opgelost zijn. 
4. Roer ook door nadat alle eieren toegevoegd zijn. Het mengsel wordt langzaam maar zeker warmer. Op een gegeven moment zie je dat er een vla-achtige massa ontstaat: er treedt een binding op. 
5. Doop een lepel even in de vla en trek op de bolle kant een streep met je vinger. Als de streep blijft staan, is je curd klaar! 
6. Schep je orange curd in een pot en laat hem goed afkoelen; eerst buiten en later in de koelkast. De orange curd wordt door de afkoeling nog wat dikker en prima smeerbaar. Precies zoals je hem wilt hebben!

Tips:

1. Ook een keer lemon curd maken? Vervang dan het sinaasappelsap door citroensap.
2. Orange curd is heerlijk als beleg voor toast (bijvoorbeeld toast van rozijnenbrood of brioche) of scones. Je kunt hem ook gebruiken om pannenkoekjes of flensjes mee te besmeren. 
3. Houd dit blog in de gaten: de volgende keer post ik een recept voor luchtige minipannenkoekjes met orange curd. Die zijn verrukkelijk bij een high tea of als dessert!
4. En je krijgt van mij binnenkort ook nog het recept voor kleine, elegante sandwiches van citroencake gevuld met orange curd. Ook die zijn perfect voor een high tea! 

Honing-rumboter. De naam zegt het eigenlijk al: dat is roomboter met honing en rum erdoor. 

Niet zomaar erdoorheen geroerd, maar luchtig geklopt tot een soort fluffy crème. Echt fantastisch!

Lees snel door als je wilt weten hoe ik op het idee kwam voor deze lekkernij. Ook vertel ik je wat je er allemaal mee kunt doen. En natuurlijk vind je hieronder het volledige recept!

Heb je wel eens gehoord van brandy butter? 

Zelf proefde ik hem voor het eerst toen ik in het buitenland woonde. Bij een Britse vriendin.

Wat is brandy butter? 

Dat is niet zo ingewikkeld: het is zoete roomboter, romig en luchtig geklopt met brandy. 

Of beter nog: met een goede cognac! 

Britten eten hem bij voorkeur tijdens de kerst. Ze laten de koude boter smelten over warm kerstgebak, zoals een Christmas pudding of mince pies.

Wat is de zoetstof in brandy butter? 

Over het algemeen is dat poedersuiker. Die lost makkelijk op in de boter. Zo wordt de structuur mooi glad en zacht.

Hoe kun je variëren met deze heerlijke brandy butter? 

Ik deed al eens eerder een poging en maakte Grand-Marnier-boter door de cognac te vervangen door... nou ja, dat begrijp je!

Verrukkelijk! Vooral op mijn krentenbroodsandwiches of - ook weer tijdens de kerst - op een lekkere punt Italiaanse panettone.

Of ik nog meer variaties ken? 

Jazeker! Laatst nog verving ik de poedersuiker door honing en de cognac door rum. En ik voegde een klein beetje zout toe om de honingsmaak nog intenser te maken.

Hoe smaakte mijn honing-rumboter? 

Zo lekker dat ik moeite moest doen om de kom niet meteen leeg te snoepen...

Waar kun je mijn honing-rumboter mee combineren? 

De mogelijkheden zijn legio: pannenkoeken, flensjes, scones, cake, notenbrood, chocoladebrood, bagels, muffins. 

Of - ook weer typisch Brits - high tea sandwiches. Zoete! 

Herinner je je nog dat ik een paar weken geleden een blog schreef over allerlei soorten zoete sandwiches?

In mijn volgende blog zal ik je het recept geven voor zachte high tea sandwiches met honing-rumboter en geroosterde noten. Dus verlies deze site niet uit het oog!

Wat is het recept voor mijn honing-rumboter? 

Dat komt er nu aan. Geniet ervan!

En hou je vingers in de gaten. Want die zijn na het eerste likje niet meer onder controle te houden...

Honing-rumboter: verleidelijke zoete boter met een tic!

Ingrediënten:

• 125 gram zachte roomboter
• ±5 eetlepels vloeibare honing (naar smaak)
• een flinke snuf zout
• ±3 eetlepels bruine rum (naar smaak; gebruik niet te veel i.v.m. de structuur van de boter)

Bereiding:

1. Klop de boter romig samen met de honing en het zout. Hij moet heerlijk licht en luchtig worden.
2. Schenk de rum bij het mengsel en blijf ondertussen doorkloppen. Hoe beter je klopt, hoe beter de rum in de honingboter wordt opgenomen. 
3. Proef en voeg eventueel nog wat extra honing, zout of rum toe.

Tips:

1. Laat het zout niet achterwege: zout en honing zijn een match made in heaven net zoals zout en karamel!
2. Je honing-rumboter is het allerlekkerst op de dag dat je hem maakt. Wil je hem toch bewaren, schep hem dan in een schone pot en zet deze in de koelkast. 
3. Snoepen er kinderen mee? Maak voor hen een portie zonder rum.

Hartige scones met spekjes, kummel, oude kaas en bieslook

Ik heb een zwak voor hartige scones. Als je mijn blog een beetje volgt, weet je dat waarschijnlijk al. 

Ik kan dus kort zijn over dit nieuwe recept: deze overheerlijke scones met oude kaas, krokante spekjes, kummelzaadjes en verse bieslook zijn een echte aanrader. Bak ze meteen! 

Serveer ze bij voorkeur bij een grote kom ouderwetse groentesoep met balletjes, want daar passen ze perfect bij! Zo tover je je soep meteen om in een echte maaltijdsoep. 

Heb je daar geen trek in vandaag? De scones zijn ook erg lekker als luxe ontbijtje of anders-dan-anders-lunch. En bij een high tea, maar dat verwachtte je natuurlijk al. 😉

Nog een tip: bak eens een grote hoeveelheid in één keer en vries je hartige scones in kleine porties in. Ontdooien/verwarmen gaat supermakkelijk in de magnetron (een paar minuten op half vermogen).

Eet je scones het liefst een beetje warm. Dan is de structuur verrukkelijk zacht en smeuïg doordat de kaas in het deeg smelt. En dat smelten doet vervolgens ook het klontje roomboter waar je je scone mee besmeert... 😋

Hartige scones met spekjes, kummel en bieslook

Ingrediënten voor ±12 stuks:

• 250 gram bloem
• 2½ theelepel bakpoeder
• 100 gram grof geraspte oude kaas
• 30 gram koude plantaardige margarine
• 40 gram koude roomboter
• 1 ei, losgeklopt in een kopje
• 125 ml zure room
• 70 gram kleine krokant gebakken spekjes (kant-en-klaar is prima)
• 3 eetlepels fijngeknipte bieslook
• 2½ theelepel kummelzaadjes
• een handje bloem voor het bestuiven van het aanrecht
• een beetje margarine voor het invetten van de bakplaat
• roomboter voor het besmeren van de scones

Bereiding:

1. Even een belangrijke tip voordat je begint: scones worden lekker licht wanneer het deeg zo kort mogelijk gekneed wordt en koel blijft. Dat bewerkstellig je het beste door het deeg te maken in de foodprocessor. Heb je geen foodprocessor, werk dan met koude handen, gebruik alleen de vingers in plaats van de volle hand en werk zo snel mogelijk. Zet alle ingrediënten van tevoren klaar, zodat er geen vertraging ontstaat tijdens het werken. Met name de boter en de margarine mogen niet warm worden. Dan wordt het deeg onhandig plakkerig. Nu kun je aan de slag.
2. Vet een bakplaat in met margarine. Verwarm de oven voor tot 175°C (conventionele oven).
3. Begin met de bloem, het bakpoeder en de kaas in de foodprocessor goed te vermengen.
4. Snijd de boter en de margarine snel in dunne plakjes en voeg deze toe aan het bloemmengsel. Meng de vetten met een paar korte pulsen van de foodprocessor door het meel. Het geheel wordt dan wat kruimelig.
5. Voeg vervolgens in één keer de zure room en de helft van het ei toe (bewaar de rest van het ei). Puls nog een paar keer en haal het deeg meteen uit de machine zodra het enige samenhang begint te vertonen.
6. Leg het deeg op je werkvlak en strooi er de spekjes, 2 theelepels kummelzaadjes en de bieslook overheen. Verdeel de ingrediënten met kleine kneepjes van de vingertoppen snel door het deeg. Ook nu geldt weer: kneed niet te lang.
7. Rol het deeg zonder veel druk uit op een licht met bloem bestoven werkvlak totdat het een dikte heeft van zo’n 3 centimeter.
8. Spoel een scherp en hoog deeguitstekertje met een diameter van 4 à 5 cm even af onder de koude kraan. Droog het niet. Steek er 12 rondjes mee uit het deeg (restjes kun je voorzichtig nog een keer uitrollen). 
9. Leg de scones op de bakplaat. Bestrijk ze met het resterende ei en strooi er nog wat kummelzaadjes overheen.
10. Bak de scones in ±18 minuten goudbruin en nét gaar. 
11. Neem de scones van de bakplaat en laat ze tot halfwarm afkoelen op een rooster.
12. Snijd aan tafel de scones open en besmeer ze met een likje roomboter.

Tips:

1. Deze hartige scones met spekjes en kummel kunnen een paar dagen bewaard worden. Piep ze dan vóór het serveren even op in de magnetron, zoals hierboven beschreven. 
2. Kummel wordt ook weleens karwijzaad genoemd. Handig om dat in je achterhoofd te houden als je naar de supermarkt gaat! 
3. Heb je de smaak te pakken en wil je ook hartige scones met andere vullingen bakken? Wat dacht je van scones met zongedroogde tomaten en basilicum, belegd met mozzarella, scones met chorizo en rode puntpaprika of kaasscones met bieslook?

Hartige scones voor een hartige high tea!

Wil je tijdens de feestdagen een high tea organiseren, maar mag het allemaal wel een beetje minder zoet?

Waarom maak je er dan geen Hartige High Tea van?!

Eerst serveer je heerlijke sandwiches of mini-broodjes met lekker beleg. En daarna zet je geen zoete scones met jam en room op tafel, maar hartige scones. Bijvoorbeeld de scones met oude kaas en bieslook van het recept helemaal onder aan dit blog!

Andere hartige scones zijn ook een optie. Op Culinaire Bagage vind je ook het recept voor scones met chorizo, rode puntpaprika en kaas.

En wat dacht je van scones met zongedroogde tomaten en basilicum, belegd met mozzarella?

Je sluit je hartige high tea af met allerlei soorten hartig gebak en kleine hapjes. Ik heb wel een paar suggesties, maar de keus is aan jou. In ons gezin zijn we dol op de mini-saucijzenbroodjes met Indonesisch gehakt van de foto hieronder.

Maar als je voor bladerdeeg wilt gaan, zijn de flapjes gevuld met pittig gekruid gehakt en tomaten ook erg lekker!

Heerlijk luxe zijn de toastjes met Italiaanse bresaola en zelfgemaakte truffelmayonaise!

Een alternatief voor deze toastjes: beleg ze met gedroogde ham en frisse artisjokkencrème.

Ook een vishapje erbij? Wij zouden gaan voor deze zalige zalmhapjes bestaande uit krokante saladecups gevuld met romige zalmsalade.

Of vul de cupjes eens met een feestelijke boozy garnalensalade.

Een winters high tea-hapje met gevogelte? Toastjes met zelfgemaakte rillettes de canard, een soort paté van gekonfijte eendenbouten, zijn absoluut verrukkelijk!

Wil je toch nog afsluiten met een licht-zoete noot zonder de hartige touch te verliezen? Dan moet je eens mijn dadel-pindaspread proberen! Je serveert hem met geroosterde pitabroodjes.

Welke gerechtjes je ook kiest, ik wens je in elk geval veel plezier met je hartige high tea!

Gezellige feestdagen!

Hartige scones met kaas en bieslook voor je hartige high tea

Ingrediënten voor ±12 stuks:

• 250 gram bloem
• 2½ theelepel bakpoeder
• ¼ theelepel zout
• 50 gram grof geraspte oude kaas
• 50 gram grof geraspte belegen kaas
• 25 gram koude plantaardige margarine
• 25 gram koude roomboter
• 1 ei, losgeklopt in een kopje
• 125 ml zure room
• 3 volle eetlepels fijngeknipte verse bieslook
• een handje bloem voor het bestuiven van het werkvlak
• een beetje margarine voor het invetten van de bakplaat
• roomboter

Bereiding:

1. Scones worden lekker licht wanneer het deeg zo weinig mogelijk bewerkt wordt. Daarom worden de eerste handelingen uitgevoerd met de pulsknop van de foodprocessor en wordt het deeg daarna alleen nog maar met de vingertoppen beroerd. Heb je geen foodprocessor, werk dan met koude handen, gebruik alleen de vingers in plaats van de volle hand en werk zo snel mogelijk. Zet alle ingrediënten van tevoren klaar, zodat er geen vertraging ontstaat tijdens het werken. Met name de boter en de margarine mogen niet warm worden. Dan wordt het resultaat plakkerig.
2. Begin met de bloem, het bakpoeder, de twee soorten kaas en het zout in de foodprocessor goed te vermengen.
3. Snijd de boter en de margarine snel in dunne plakjes en voeg deze toe aan het bloemmengsel. Meng de vetten met een paar korte pulsen even door het meel. Het geheel wordt dan wat kruimelig.
4. Voeg vervolgens in één keer de zure room en de helft van het ei toe. Puls nog een paar keer en haal het deeg meteen uit de machine zodra het enige samenhang begint te vertonen.
5. Leg het deeg op het werkvlak en strooi er de bieslook overheen. Verdeel de kruiden met kleine kneepjes van de vingertoppen snel door het deeg. Stop weer zo snel mogelijk.
6. Vet een bakplaat in met margarine. Verwarm de (liefst conventionele) oven voor tot 175°C.
7. Rol het deeg zonder veel druk uit op een licht met bloem bestoven werkvlak totdat het een dikte heeft van zo’n drie centimeter.
8. Spoel een scherp uitstekertje met een diameter van 4 à 5 cm even af onder de koude kraan. Droog het niet. Steek er 12 rondjes mee uit het deeg (restjes kun je voorzichtig nog een keer uitrollen). 
9. Leg de scones op de bakplaat en bestrijk ze met het overgebleven ei.
10. Plaats de bakplaat in de oven. Draai na tien minuten de oven terug naar 150°C. Nog eens zeven minuten later zijn de scones mooi gaar en lichtbruin gekleurd.
11. Neem de scones van de bakplaat en laat ze tot halfwarm afkoelen op een rooster. Snijd aan tafel de broodjes open en besmeer ze met een beetje roomboter.
12. Scones kunnen een paar dagen bewaard worden. Piep ze dan vóór het serveren even op in de magnetron.

Tips:

1. Traditioneel worden scones geserveerd bij een Engelse afternoon tea, maar deze hartige scones smaken ook prima als lunch- of ontbijtbroodjes. Geef ze ook eens als bijgerechtje bij (tomaten)soep.
2. Wil je nog wat extra tips voor het bakken van de allerlekkerste scones? Surf even naar mijn blog over zoete scones! 
3. Nog meer lezen over het fenomeen high tea? Lees dan ook mijn blog over de zoete kerst-high tea!