Heb je er weleens aan gedacht je high tea op te luisteren met zoete sandwiches?

Ik zie de vraagtekens in je ogen: 'Hoezo? Bij een high tea horen toch alleen hartige sandwiches?'

Misschien. Maar wat is er tegen om af en toe eens iets anders-dan-anders te doen? Naast heerlijke hartige sandwiches beveel daarom ik ook zoete sandwiches aan!

Een voorbeeld? Krentenbroodsandwiches met Grand-Marnier-boter!

Toegegeven: een beetje gelijk heb je wel... Je serveert deze boterhammetjes niet bij de eerste - hartige - gang, maar bij de derde - zoete - gang. Een verrukkelijke aanvulling op je gebak en friandises. Gewoon een keer doen!

Tegen de draad in

Obstinaat, tegendraads, balorig, eigenwijs, recalcitrant.

Haha, nu denk je vast dat ik mijn synoniemenwoordenboek eens op zijn kop heb gezet en flink uitgeschud...

Maar nee hoor, zo is het niet. Het bovenstaande rijtje woorden omschrijft in wat voor bui ik laatst was. Zo af en toe heb ik dat.

Niet als persoon. Dat moet je niet denken. Als persoon ben ik natuurlijk heel meegaand, rustig, inschikkelijk, redelijk en welwillend... 😉

Culinaire balorigheid

Nee, als ik tegen de draad in ben, als ik de boel op zijn kop zet, dan doe ik dat niet met de héle boel. Ik beperk me altijd tot culinaire zaken. Heel gericht.

Wat ik dan doe? Ik neem een recept, een gerecht of een culinair concept. En daar ga ik aan trekken en duwen, een beetje balorig. Ik schop er eens tegen, ik schud het op, ontleed al zijn elementen afzonderlijk. Ik bekijk wat ik er goed/lekker/aantrekkelijk aan vind en wat me minder aanstaat. En ik probeer uit te puzzelen hoe ik het avontuurlijker kan maken.

Vaak gebeurt er daarna niets.

Maar soms ontstaat er uit al mijn bespiegelingen iets nieuws, iets niet zo gewoons, iets tegendraads.

Iets dat ik móet uitproberen, koken, bakken. Ondanks dat mijn omgeving er grote vraagtekens bij plaatst. En ondanks dat met name manlief me adviseert om 'het te laten rusten'. Recalcitrant als ik dan ben, duik ik toch de keuken in. En ik breng mijn idee in de praktijk.

'Eigenwijs, obstinaat'; ik hoor het mijn man zo zeggen.

Toegegeven

Maar als ik de keuken daarna weer uitkom, ja, dan moet ook hij vaak toegeven dat mijn wispelturigheid niet voor niets was. Schoorvoetend, in eerste instantie. Ik ben niet de enige die koppig is. Proeven trekt hem meestal wel over de befaamde streep. Hèhè...

High tea onder een vergrootglas

Ondertussen vind jij dat ik wel eens concreet mag worden, een voorbeeld mag geven? Fair enough, je hebt een punt!

Een tijd geleden legde ik het concept 'high tea' onder mijn virtuele vergrootglas. Ik stelde mijzelf, groot fan van de Britse cuppa met hapjes, een vraag: 'Wat vind jij nou precies zo aanlokkelijk aan een tea party?'

De voors en tegens van een high tea

Nou, om te beginnen al die verschillende gerechtjes om te proeven. En het feit dat ze in drie à vier, zeer uiteenlopende, gangen geserveerd worden - eerst hartig dan zoet.

De verleidelijkste hapjes vind ik misschien wel de heerlijk zoete scones. Of toch die aandoenlijke kleine hartige sandwiches. Of de cakejes, de taartjes, de chocolaatjes, de koekjes. Eigenlijk vind ik alles aan een high tea geweldig!

Maar ik realiseerde me ook: dat geldt niet voor iedereen. Ik hoor weleens van mensen dat met name de overdaad aan zoet hun een beetje tegenstaat.

High tea in een cocktail shaker

Hoe dan ook, ik schudde alle menu-elementen van de high tea plus de meningen van Jan en alleman hierover eens flink door elkaar. Alsof ze in een cocktail shaker zaten, zeg maar. Ik draaide de shaker open en...

Wat kwam eruit?

1. Een idee voor een compleet hartige high tea. Dat als eerste. Misschien herinner je je nog wel mijn blog hierover. Een aanrader!
2. En in het verlengde daarvan: hartige scones in plaats van de gangbare zoete (je vind een heel aantal recepten hiervoor elders op mijn blog). 
3. Nog zo'n afwijkende brainwave, nu juist wel voor de zoetekauwen: niet alleen hartige sandwiches, maar ook zoete! Sandwiches van brood. Of van koek, van cake. Mijn zoete sandwiches serveer ik als onderdeel van de laatste - zoete - high teagang. 

Zoete high tea sandwiches

De ideeën onder de punten 1 en 2 kwam je, zoals gezegd, al eerder tegen op mijn blog. Punt 3 behoeft nog wat meer uitwerking.

Ik vond - en vind - al die grappige driehoekige hartige sandwiches die bij een high tea horen altijd zo leuk, dat ik bedacht dat een tea nog leuker zou worden met ook één of meer porties zoete sandwiches.

En dan niet alleen sandwiches in de traditionele vorm, van brood met beleg. Maar ook schattige driehoekjes van koekjes met een lekker laagje ertussen. Of driehoekjes cake gevuld met crème, room, etc. Wat dacht je daarvan?

Niet té tegendraads om lekker te vinden, toch?!

Ideeën voor zoete high tea sandwiches van brood

Vandaag wil ik beginnen met de zoete broodsandwiches in de spotlight zetten. De koek- en cakesandwiches volgen in latere blogs.

Bij zoete sandwiches van brood moet je niet denken aan ordinaire boterhammen met hagelslag of jam van de buurtsuper. Nee, het mag wel iets eleganter voor een high tea, vind je niet?!

Ik dacht meer aan dunne witte sandwiches - uiteraard zonder korstjes - gevuld met - zelfgemaakte! - chocoladepasta (al dan niet met geroosterde hazelnoten). En dan in driehoekjes gesneden.

Of dezelfde witte sandwiches, maar dan met roomboter en grof gehakte luxe chocolade.

Een combinatie van honing-rumboter en gehakte geroosterde noten als beleg is ook verrukkelijk.

Vervang je de zachte witte boterhammetjes door toast, bestrijk ze dan eens met frisse orange curd of lemon curd.

High tea sandwiches van krentenbrood

In mijn recept van vandaag - je zag er hierboven al een foto van - leg ik je uit hoe je high tea sandwiches van krentenbrood maakt.

Even in het kort: je maakt daarvoor eerst een verrukkelijk, een beetje tipsy, botermengsel.

Een soort crème van roomboter, Grand Marnier en poedersuiker.

Daarmee besmeer je luchtig krenten- of rozijnenbrood. Korstjes eraf en in driehoekjes snijden; klaar!  

Dit zijn de zoete sandwiches die het vaakst verschijnen op mijn eigen high teatafel. Omdat ze zo verschrikkelijk lekker zijn. 

En dat zeg ik niet uit balorigheid. Proef ze maar, net als mijn man. En, ben je ook over de streep? 

Welkom in het kamp van de zoete-sandwich-lovers! 

High tea sandwiches van krentenbrood met Grand-Marnier-boter

Ingrediënten voor ±20 krentenbroodsandwiches:

• 1 krentenbrood of rozijnenbrood (koop een zo vierkant mogelijk brood)
• 150 gram zachte roomboter
• ±100 gram poedersuiker 
• een snufje zout
• ±5 eetlepels Grand Marnier

Bereiding:

1. Klop de roomboter romig met de poedersuiker en het zout. Dat gaat het snelste met een elektrische mixer.
2. Voeg een forse scheut Grand Marnier toe en mix de boter nog even totdat hij heerlijk luchtig is.
3. Proef en voeg eventueel nog wat suiker of likeur toe. 
4. Besmeer de helft van de sneetjes krentenbrood met een genereuze laag Grand-Marnier-boter. Dek af met de resterende sneetjes.
5. Snijd uit elke dubbele boterham twee driehoekjes. Verwijder daarbij meteen de korstjes. Het snijvlak van de sandwiches blijft mooi 'schoon' als je af en toe het mes schoonveegt met een stukje keukenpapier. 
6. Leg de sandwiches op een schaal en dek deze tot gebruik goed af. Je kunt de krentenbroodsandwiches minimaal twee uur bewaren. Bewaar ze buiten de koelkast, zodat de boter lekker smeuïg blijft.

Tips:

1. Is je roomboter te koud en te hard om op te kloppen, zet hem dan even in een op minimaal ingestelde magnetron.
2. Heb je nog wat Grand-Marnier-boter over? Geen probleem: hij is ook erg lekker op allerlei soorten notenbrood, vijgenbrood, dadelbrood, etc. Bewaar de boter in de koelkast, maar neem hem er een uur voor gebruik uit, zodat hij op kamertemperatuur kan komen.
3. Behalve bij een high tea smaken deze sandwiches ook lekker tijdens een brunch of picknick! 
4. Gooi de afsnijsels van je sandwiches niet weg: daar zijn altijd liefhebbers voor. Waarschijnlijk jij zelf al, tijdens het snijden...

De vorige keer vertelde ik je over een stapel losbladige recepten, die ik voor een appel en een ei op de kop tikte bij een boekenstalletje in Buenos Aires. 

Mijn recept voor de paté de campagne kwam daar vandaan. 

Maar dat is niet het enige recept uit die verzameling dat ik tot op de dag van vandaag nog regelmatig uit de kast trek: het binnen ons gezin populaire Grand-Marnierroomijs is van dezelfde komaf.

Het gebruik van de bekende sinaasappellikeur Grand Marnier in roomijs is verrukkelijk. 

Alleen, kom niet in de verleiding om meer alcohol toe te voegen dan in het recept vermeld staat. Alcohol verlaagt het vriespunt van het ijs. Daardoor blijft ijs met te veel drank erin erg zacht. Helaas... 😞

Sinaasappels gevuld met Grand-Marnierroomijs

Ingrediënten:

• 8 niet te kleine sinaasappels
• 2 grote eieren, goed gewassen en gedroogd
• 140 gram witte basterdsuiker
• 350 ml slagroom
• 1 dl volle melk
• 5 eetlepels Grand Marnier
• 80 gram grof gehakte groene bigarreaux (gekonfijte kersjes)
• 80 gram grof gehakte rode bigarreaux

Bereiding:

1. Snijd van de sinaasappels het kapje af. Hol de sinaasappels uit met een scherp mesje of een meloenbolletjeslepel. Doe dit boven een kom of schaal en vang zoveel mogelijk sap op. Hou er rekening mee, dat je 150 ml sinaasappelsap nodig hebt voor het ijs. Snijd ook van de onderkant van de sinaasappels een heel dun stukje af, zodat de sinaasappelbakjes goed rechtop blijven staan; er mag geen gat ontstaan.
2. Leg in je vriezer een stukje bakpapier en plaats hier de sinaasappelbakjes op.
3. Zeef het sinaasappelsap dat je eerder hebt opgevangen. Schenk 150 ml van het sap in een steelpannetje, breng het aan de kook en laat het inkoken totdat het een volume heeft bereikt van 75 ml. Laat het ingedikte sap goed afkoelen.
4. Breek de eieren in een beslagkom en klop ze met een elektrische mixer gedurende 2 minuten.
5. Voeg vervolgens de suiker toe en ga door met kloppen. Het mengsel wordt steeds dikker, romiger en luchtiger. Na een minuut of vijf is alle suiker opgelost.
6. Daarna kun je de slagroom erbij gaan schenken, terwijl je gewoon doorklopt, zij het op een lagere stand van de mixer.
7. Op het laatst roer je de melk, het sinaasappelsap en de Grand Marnier door je compositie.
8. Doe het ijsmengsel over in een kan, zet de ijsmachine aan en vul de machine met het mengsel. Na 15 minuten is het ijs stevig genoeg om de bigarreaux door de vulopening toe te voegen. Laat ondertussen de ijsmachine gewoon doordraaien. Draai het ijs nog ±5 minuten.
9. Doe het ijs over in een diepvriesdoos en laat het in de vriezer verder opstijven.
10. Roer het ijs na het eerste uur eventueel nog een keer door met een lepel.
11. Vul vlak voor het serveren de sinaasappels met het ijs. Schep ook een lekker bolletje ijs boven op de sinaasappels. De sinaasappelbakjes zien er aan de buitenkant frosted uit doordat ze zelf ook ingevroren zijn. Mooi!

Tips:

1. In dit recept wordt gewerkt met rauwe eieren. Hoe je hiermee moet omgaan lees je in een van mijn eerdere blogs.
2. Je kunt het ijs een dag voordat je het nodig hebt al maken. Ook kun je dan de sinaasappels al in de vriezer zetten. Is het ijs te hard als je het wilt scheppen? Zet het even in een magnetron die je inschakelt op de allerlaagste stand. Dan wordt het snel schepbaar.
3. Heb je de smaak van het zelf ijs maken te pakken? Bekijk dan ook eens een van mijn eerdere ijsrecepten: roomijs met M&M's en echte vanille, ananassorbet met rum of maanzaadijs met geflambeerde kersen!

Limburgs Driekoningenbrood voor 6 januari

 Weet jij welk feest er gevierd wordt op 6 januari? 

Driekoningen! 

Hieronder vertel ik je er alles over, maar eerst wil ik je alvast lekker maken voor het gebak dat bij die feestdag hoort: driekoningenbrood. 

Driekoningenbrood is een heerlijk luxe brood dat gevuld wordt met rozijnen, oranjesnippers en amandelspijs. Na het bakken wordt het geglazuurd en bestrooid met geroosterd amandelschaafsel. Verrukkelijk!

Maar het belangrijkste ingrediënt heb ik nog niet genoemd. Dat is een rauwe, harde boon! Die is niet bedoeld om op te eten. Wat voor functie hij wel heeft? Lees snel door onder de foto!

Het verhaal van Driekoningenavond

Drie vrolijke koningen zingen een lied

Het is de avond van 6 januari. Vlak na het vallen van de duisternis wordt er aangebeld. De deur zwaait open en daar staan drie kinderen uit volle borst te zingen!

Drie koningen, drie koningen, 
Geef mij ene nieuwe hoed.
Mijne ouwe is versleten.
Mijn vader mag het niet weten.
Mijn moeder heeft geen geld.
Drie koningen in het veld!

Getooid met een kroon op het hoofd en een lange mantel om hun schouders lijken ze op de drie koningen uit het kerstverhaal. De koningen, die de heilige familie bezochten met kostbare gaven.

Eén kind heeft zijn gezicht zwart geschminkt. Volgens de overlevering waren er twee blanke en een zwarte koning. In hun handen dragen de kinderen een staf en een verlichte ster. Die verbeeldt de heldere staartster die de koningen naar de stal van de pasgeboren Jezus leidde.

Mijn moeder klapt in haar handen en geeft de enthousiaste zangers iets lekkers als dank voor het prachtige lied. Bravo!

Zo begon voor mij als kind de spannende Driekoningenavond. Weldra zou mijn vader thuiskomen en dan werd de driekoningenkoek aangesneden! Op dat moment zaten mijn zusjes en ik al de hele dag te wachten.

Driekoningenbrood eten: spannend!

Eigenlijk was de driekoningenkoek helemaal geen koek. Hij had meer weg van een brood, een rozijnenbrood met een zoete suikerlaag erop. En amandeltjes. Mmmmm....

In elk driekoningenbrood zit een 'boon' verstopt!

Maar de smaak was niet het belangrijkste. In het brood zou een 'boon' zitten, iets kleins en hards, dat niet eetbaar was. Dat kon een echte gedroogde boon zijn of een ongekraakte hazelnoot of... Tja, dat wist je nooit van tevoren. Het was elk jaar weer een mysterie wat de bakker er precies in gestopt had.

Wie is de 'koning' en dus de baas?

Als je de 'boon' aantrof in jouw stukje brood, of in je mond als je hem niet meteen had gezien, dan was jíj de 'koning'! Jíj mocht als eerste de slinger uitzoeken, waar mijn moeder een kroon van zou maken, en jíj was de hele verdere avond de BAAS.

Het aansnijden van het driekoningenbrood

Het aansnijden van het driekoningenbrood was al een avontuur op zich. Muisstil zat iedereen om de tafel om te horen of het mes misschien ergens de 'boon' raakte. Want dan moest je dát stuk hebben natuurlijk. Elk krassend geluidje leidde tot een hevige discussie. Van jouw stuk nam je steeds minuscule hapjes, die heel, heel voorzichtig helemaal werden 'uitgekauwd'. Je zou de 'boon' maar eens per ongeluk inslikken!

Als de 'boon' gevonden werd, werd er weer luidkeels gezongen.

Drie koningen, drie koningen...

Het driekoningenbrood uitgestorven?

Na mijn kindertijd heb ik jarenlang geen driekoningenbrood meer gegeten. Maar toen mijn dochter een jaar of twee, drie was, groot genoeg om iets van het speciale feest te begrijpen, ben ik meteen op zoek gegaan naar het mysterieuze brood. Helaas moest ik tot de conclusie komen, dat de gemiddelde moderne Nederlandse bakker niet bekend is met het fenomeen. Het driekoningenbrood leek totaal van de aardbodem verdwenen, uitgestorven.

Zelf Driekoningenbrood bakken

Dan maar zelf aan de slag. Ik bedacht een heerlijk recept, dat zoveel mogelijk aansloot bij de smaak uit mijn herinneringen. Als 'boon' gebruik ik traditiegetrouw het ene jaar een echte (gedroogde bruine of kidney-) boon en het andere een ander klein object. Om de spanning erin te houden.

Het feest van Driekoningen wordt tegenwoordig meer gevierd in de landen om ons heen dan in Nederland. Het middelpunt van de feestelijkheden is daar ook altijd driekoningengebak, al ziet het baksel er heel anders uit. Misschien ken je wel de Franse galette des rois, een bladerdeegtaart met een zachte amandelvulling (bekijk het heerlijke recept van Tessa van het blog Patesserie). Ook daar hoort een 'boon' in. Tegenwoordig worden  in Frankrijk piepkleine porseleinen beeldjes gebruikt. Voor kinderen zijn dat echte verzamelitems!

Driekoningenbrood uit jouw oven!

Met het recept dat je hieronder aantreft kun ook jij nu driekoningenbrood bakken. De kinderen zullen het geweldig vinden!

Heb je nog nooit eerder brood gebakken? Dan kan dat de eerste keer wat moeilijker zijn. Een tijd geleden heb ik een uitgebreid blog geschreven over de basisprincipes van het brood bakken. Handig om die er even bij te pakken voordat je begint!

Driekoningenbrood met boter

Een driekoningenbrood serveer je niet in sneetjes, maar je snijdt het brood in punten. Iedereen mag zelf kiezen waar zijn portie brood precies wordt afgesneden. Zo heeft elke feestvierder de kans om zelf de gok te wagen met betrekking tot de locatie van de 'boon'.

Als je dat lekker vindt, kun je je punt driekoningenbrood besmeren met een likje roomboter.

Voor de volwassenen serveer ik er meestal ook Grand-Marnier-boter bij, luchtig geklopte roomboter met poedersuiker en een fikse scheut Grand Marnier (zie het recept in een eerder blog). De combinatie van de Grand Marnier met de lichte sinaasappelsmaak van het brood en de oranjesnippers is perfect!

En nu maar afwachten wie er bij jou thuis in de 'boon' hapt! 

Wie zou zo zijn kersttijd niet willen afsluiten?!

Hoe bak je zelf Driekoningenbrood?

Ingrediënten:

Voor het brood:

• 10 gram droge gist
• ±1,5 dl lauw water
• 1 theelepel suiker
• 350 gram broodbloem van harde tarwe
• 50 gram zachte roomboter
• de rasp van 1 citroen
• 7 gram zout
• 1/2 dl versgeperst en gezeefd sinaasappelsap
• 1 ei voor het bestrijken
• een beetje boter voor het invetten van de bakplaat

Voor de vulling:

• 100 gram rozijnen
• een forse scheut Grand Marnier of water
• 100 gram bigarreaux (gekonfijte kersjes)
• 50 gram oranjesnippers (gekonfijte sinaasappelschilletjes)
• 2 à 3 eetlepels bloem
• 60 gram kant-en-klare amandelspijs

En natuurlijk een 'boon' (een rauwe gedroogde boon, een ongepelde noot of een ander klein voorwerp dat niet kan smelten in de oven)!

Voor de garnering:

• 150 gram poedersuiker
• enkele eetlepels water
• 40 gram amandelschaafsel

Bereiding:

1. Stort de broodbloem op het werkvlak en maak een kuiltje in het midden. Roer in het kuiltje een mengsel van de gist, de suiker en de helft van het water. Zorg ervoor dat de suiker goed opgelost is. Laat dit mengsel 10 minuten staan. Voeg dan beetje bij beetje de bloem, de boter, de citroenrasp en, op het laatst, het zout toe aan het gistmengsel. Voeg ook bijna al het water en het sinaasappelsap toe. Kneed het deeg totdat het elastisch is; misschien heb je nog wat meer water nodig. Vorm van het deeg een bol en laat deze tussen twee theedoeken (gewassen zonder wasverzachter) op een warme plaats (bijvoorbeeld in een oven op rijsstand) een halfuur rijzen, totdat hij in volume verdubbeld is. 
2. Schenk ondertussen een forse scheut Grand Marnier (of water) bij de rozijnen en verwarm ze in een pan. Warm nemen de vruchten makkelijker vocht op. Draai het vuur uit, laat de rozijnen nog even wellen totdat ze lekker zacht zijn en droog ze daarna in een theedoek. Snijd de bigarreaux en de oranjesnippers in rozijn-grote stukjes. Doe de rozijnen, de bigarreaux en de oranjesnippers samen in een kom en schep een paar eetlepels bloem door de vulling. 
3. Sla na de rijstijd het deeg plat. Kneed er de amandelspijs doorheen. Daarna mag de rest van de vulling erdoor. Kneed het deeg totdat alle vruchtjes egaal door het deeg verdeeld zitten.
4. Heel belangrijk: vergeet niet in dit stadium de 'boon' in het deeg te verstoppen!!
5. Maak weer een bol van het deeg. Leg deze op het midden van een ingevette bakplaat. Klop een ei los in een kopje en bestrijk de deegbol met ei. De tweede rijs neemt een dik uur in beslag.
6. Verwarm de oven voor tot 190°C (heteluchtoven) of 200°C (conventionele oven). Bak het inmiddels prachtig gerezen brood in 25 à 30 minuten goudbruin en gaar. Wanneer het brood te snel bruint, kun je de oven de laatste 10 minuten 20° lager zetten.  Test de gaarheid van het brood door op de onderkant te kloppen. Klinkt dat hol, dan is het brood klaar. Laat het rozijnenbrood afkoelen op een rooster. 
7. Rooster ondertussen het amandelschaafsel zachtjes in een koekenpan zonder vet. De amandelen worden dan mooi lichtbruin, krokant en heerlijk smaakvol. Roer in een kom de poedersuiker met het water tot een glad, dik glazuur. Bestrijk hiermee het brood en verdeel er meteen het amandelschaafsel over.  

Oliebollen met een tic voor bij het Oudejaarsavondspel

 Deze oliebollen zijn onbetwist de lekkerste! 

Er zitten niet alleen zoete rozijnen in, maar ook vrolijk gekleurde gekonfijte kersjes én een fikse scheut alcohol!

Als je toch bij de slijter bent op oudejaarsdag, koop dan niet alleen een voorraadje bubbels, maar haal ook een fles Grand Marnier in huis. Duik daarna de keuken in en trakteer je vrienden en familie op deze boozy bollen!

Gelukkig Nieuwjaar!

Oudejaarsavond: uitbundig feesten of gezellig thuis?

Geef jij een spectaculair feest op oudejaarsavond of wijd je het nieuwe jaar gezellig in met alleen je allerbeste vrienden of familie?

Ik doe al jarenlang het laatste! Maar dat betekent niet dat onze oudejaarsavond gewoontjes is! Ja, we eten oliebollen en drinken een lekker glas bubbels (of meer…), maar verder doen we niets dat anderen ook doen!

Wij spelen het ‘oudejaarsavondspel’!

Wat we dan wel ondernemen? Wij spelen een spel op oudejaarsavond! Dat noemen we heel saai het ‘oudejaarsavondspel’, maar het spel zelf is verre van eentonig!

Vragen over heel 2016

De spelregels zijn heel eenvoudig. 

In de maanden voor 31 december verzint iedere deelnemer vele tientallen vragen die het afgelopen jaar als onderwerp hebben. 

Dat mogen niet zomaar vragen zijn over het nieuws, de hits van het jaar of het weer. Nee, het moeten allemaal vragen zijn, die in verband staan met de deelnemende spelers!

Verder is iedereen vrij in de keuze van de onderwerpen. Meestal komen de vakanties uitgebreid aan bod. En allerlei wetenswaardigheden (of zijn het meer roddels?) over vrienden, familie en collega’s… Elke oudejaarsavond zijn er wel een aantal vragen over weekenduitstapjes, theaterbezoek, populaire televisieseries (wij kunnen soms echt binge watching-gedrag vertonen…), favoriete muziek, etc.

Hoe meer humor er in de vragen voorkomt, hoe meer succes ze oogsten! Soms zijn er hele series vragen, die in dichtvorm worden gesteld. Of er zijn beeld- en geluidvragen.

Alle vragen worden uitgetypt op papiertjes, die netjes worden dichtgevouwen. En al die papiertjes gaan weer in een grote bak. Iedere vragensteller heeft zijn eigen kleur papier om verwarring te voorkomen.

Vragen beantwoorden en cadeautjes uitpakken

Op oudejaarsavond verschijnt die bak op tafel naast een enorme berg cadeautjes!

En dan gaat het spel pas echt gespeeld worden: om beurten neemt iemand een papiertje en beantwoordt een vraag; of niet natuurlijk want de vragen kunnen behoorlijk pittig zijn…

Als een vraag goed wordt beantwoord, mag de speler een cadeautje met zijn of haar naam van de grote berg nemen en uitpakken!

Zijn al de pakjes met iemands naam op, dan mag die speler verdergaan met naamloze pakjes, want die zijn er ook!

Maanden van tevoren al pakjes verzamelen

Al die pakjes verzamelen we gedurende de maanden voor Oud en Nieuw. 

Grote, waardevolle cadeaus zitten er per definitie niet bij. Het zijn allemaal kleinigheidjes, soms zelfs alleen maar fopcadeaus of grappige gadgets! 

Het gaat immers meer om de hoeveelheid! 

Om een voorbeeld te noemen: zelf werd ik vorig jaar blij verrast met een groot aantal kleine props voor het maken van blogfoto's: papieren servetten, brocantelepels, vorkjes, schaaltjes, bordjes, etc. Leuk!

Vooraf maken we in elk geval altijd duidelijke afspraken over het maximumbedrag per pakje en de maximale uitgaven per speler. En dan kan de voorpret beginnen, soms al in de zomer!!

Waarom het ‘oudejaarsavondspel’?

Wij spelen dit spel dit jaar al voor de zesde keer. Het idee ontstond vijf jaar geleden toen we tussen Sinterklaas en kerst verhuisden.

Op pakjesavond waren we druk bezig met het inpakken van andere zaken dan sinterklaascadeautjes. Geen tijd dus!

En met kerst waren we al die eerder ingepakte dozen weer aan het uitpakken: weer geen tijd dus…

Al met al hadden we tegen de tijd dat het nieuwe jaar naderde al behoorlijk wat in- en uitgepakt; alleen geen cadeaus. Toch wilden we hét cadeaufeest van het jaar niet ongemerkt voorbij laten gaan. En ja, zo ontstond dus het idee voor ons spel!

En dat was meteen zo’n doorslaand succes dat zowel Sinterklaas als de Kerstman nu het nakijken hebben! Helaas, het zij zo! Maar wat hebben we een plezier, elk jaar op die Sinter-kerst-oudejaarsavond!

Oliebollen gaan hand in hand met pepernoten en kerstkransjes

Wat eet je nou op zo’n multi-cadeau-avond? Tja, tot nu toe zijn we de keuzestress uit de weg gegaan. We beginnen meestal met een uitgebreid areaal aan hartige hapjes.

En dan volgt al het snoepgoed dat iedereen normaal gesproken over heel december verdeelt. Naast de bak met oudejaarsavondvragen staan schaaltjes met pepernoten, marsepein en kerstchocolaatjes.

Perfecte oliebollen met een flinke scheut Grand Marnier!

En natuurlijk mogen ook de oliebollen niet ontbreken! Die bakken we nog elk jaar zelf. Want zelfgebakken oliebollen zijn en blijven toch altijd het lekkerst.

We geven onze oliebollen altijd een licht alcoholisch tintje mee: we wellen de rozijnen niet gewoon in water, maar in smaakvolle Grand Marnier! En dan voegen we ook meteen maar een scheutje extra toe aan het beslag! 

Voor de kleur en nog meer zoete smaak gaan er wat vrolijke rode, groene en gele bigarreaux (gekonfijte kersjes) doorheen. Het resultaat is echt verrukkelijk!

De hamvraag is nu natuurlijk: staan deze oliebollen dit jaar ook bij jou op tafel naast de champagne en speel je daarbij misschien zelfs ons vermaarde ‘oudejaarsavondspel’? Wat zouden we dat leuk vinden!!

Hoe bak je zelf de lekkerste oliebollen met Grand Marnier?

Ingrediënten voor ±15 grote oliebollen:

• 14 gram gedroogde gist
• 4,5 dl lauwwarme volle melk
• 1 theelepel suiker
• 500 gram witte broodbloem (voor meer info: lees mijn eerdere blog hierover)
• 10 gram zout
• ½ ei, losgeklopt in een kopje
• 150 gram rozijnen
• een forse scheut Grand Marnier
• 100 gram in stukjes gesneden bigarreaux (gekonfijte kersjes in 3 kleuren)
• zonnebloemolie om in te frituren
• poedersuiker

Extra:

• een grote ijsbolletjestang

Bereiding:

1. Schenk de helft van de melk in een kom en roer er de suiker en de gist doorheen. Zorg ervoor dat de gist en de suiker goed opgelost zijn. Laat dit mengsel ongeveer tien minuten staan. De gist komt dan tot leven en er ontstaan luchtbelletjes.
2. Wel ondertussen de rozijnen in een forse scheut Grand Marnier. Verwarm het geheel daartoe een beetje (niet te veel; dan verdampt er te veel alcohol). De rozijnen nemen zo makkelijker het vocht op.
3. Voeg de bloem, het zout, de rest van de melk en het ei toe aan het gistmengsel. Roer van het geheel een egaal beslag. Je kunt dit klusje het beste uitbesteden aan je staande mixer als je die hebt. Na een kleine vijf minuten is het beslag klaar.
4. Roer de bigarreaux, de rozijnen en een paar eetlepels van de Grand Marnier (waarin de rozijnen stonden te wellen) door het beslag.
5. Dek de kom af met een vochtige doek en laat het oliebollenbeslag een uur rijzen in een warme omgeving, bijvoorbeeld in een tot 30°C voorverwarmde oven.
6. Verhit de frituurolie tot 180°C.
7. Gebruik voor het bakken van de oliebollen een grote ijsbolletjestang. Doop de tang even in de olie en schep vervolgens de eerste bol uit het beslag. Bak niet te veel bollen tegelijkertijd. Ze rijzen nog wat na tijdens het bakken en ze moeten lekker kunnen zwemmen in de olie. Keer de bollen af en toe. Na ongeveer zes minuten zijn ze goudbruin en gaar.
8. Schep de oliebollen met een schuimspaan uit de olie en laat ze uitlekken op een stuk keukenpapier. Leg ze daarna pas in een serveerschaal en bestrooi ze met poedersuiker. Het mooiste resultaat krijgt je wanneer je de poedersuiker daartoe in een zeefje doet.
9. Serveer je oliebollen bij voorkeur recht uit de pan, warm en vers. Al zijn ze uren later ook nog erg lekker!

Tips:

1. Oliebollen over? Piep ze op 1 januari even op in de magnetron; dan worden ze weer heerlijk sappig!
2. Wist je trouwens dat je oliebollen prima kunt invriezen? Ontdooien gaat weer het makkelijkste in de magnetron. Daarna moet je ze wel meteen opeten; anders worden ze droog.
3. Ben je niet zo'n liefhebber van zoet gebak? Als je de rozijnen, de Grand Marnier, de bigarreaux en de poedersuiker weglaat uit het recept, dan smaken je oliebollen heel naturel en dus niet zoet maar eerder hartig! Voeg wel die ene theelepel suiker toe aan het beslag. Die heb je nodig om het mooi te laten rijzen; je proeft hem niet. Hartige oliebollen smaken erg lekker bij een kom stevige soep, bijvoorbeeld mijn verse Mexicaanse tomatensoep met stoofvlees, maïs en rode paprika. Ik zal je binnenkort het recept hiervoor geven! 

Veel plezier en gelukkig Nieuwjaar!

Kerstontbijt: panettone met Grand-Marnier-boter

Je kent vast wel het Italiaanse kerstbrood panettone! Wist je dat dat het allerlekkerste smaakt besmeerd met een licht alcoholisch botertje, een luchtige en zoete Grand-Marnier-boter?

Probeer dit makkelijke en snelle recept meteen uit en verras je familie en vrienden de komende kerst met een bijzonder ontbijt- of brunchgerecht!

Italianen eten tijdens de kerstdagen graag een plakje panettone na het diner

Geef ze daar maar eens ongelijk in: het luchtige brood gevuld met zachte gewelde rozijnen en kleine stukjes gekonfijte sinaasappelschil is verschrikkelijk lekker!

Ik heb me er nooit aan gewaagd panettone zelf te bakken. En dat is ook helemaal nergens voor nodig! Het brood dat je tegenwoordig overal in (Italiaanse) delicatessenwinkels kunt kopen, is van een uitstekende kwaliteit!

Gezellig in deze tijd van het jaar: panettones zijn altijd feestelijk verpakt. Meestal zitten de broden in prachtige dozen met een lintje waar je ze aan kunt dragen. Ook ben ik al diverse sfeervolle kerstblikken met panettones erin tegengekomen: mooi!!

Panettone voor het kerstontbijt of de kerstbrunch

Sinds ik voor de eerste keer een panettone kocht - dat is alweer zo'n vijftien jaar geleden - eten wij het brood niet zoals de Italianen in de avond, maar juist s'ochtends vroeg. 

Alhoewel, vroeg? Op kerstochtend mag er uitgeslapen worden, toch? Hoe dan ook: wij vinden het het allerlekkerste bij het ontbijt of bij de kerstbrunch!

We bestuiven onze panettone altijd eerst met een gulle laag poedersuiker. Aan tafel snijden we het brood aan en dan krijgt ieder een mooie punt (of meer; met kerst mag alles!).

Daarna wijken we nog verder af van de Italiaanse traditie; bij dezen mijn excuses aan de Italianen...

Panettone met Grand-Marnier-boter

Wij eten ons feestelijke kerstbrood namelijk het liefst met een zoete, alcoholische boter, Grand-Marnier-boter om precies te zijn! 

Die versterkt de smaak van de gekonfijte sinaasappelschilletjes, die in de panettone zitten, optimaal!

Grand-Marnier-boter is supersnel klaar!

Je vraagt je misschien af of dat niet bewerkelijk is, vóór het ontbijt al in de weer te moeten zijn met het maken van een speciale boter. Ik kan je geruststellen: je hoeft alleen maar wat zachte roomboter luchtig te kloppen met enkele eetlepels poedersuiker, een snufje zout én een fikse scheut Grand Marnier! Als je dat doet met een elektrische mixer, ben je in een mum van tijd klaar!

Wil je nog feestelijker voor de dag komen? Maak dan van je panettone-ontbijt een champagne-ontbijt!

Allicht kun je ook kiezen voor een Italiaanse prosecco! Zo kom je ook de Italianen weer een stapje tegemoet! 😉

Proost en gezellige kerstdagen!

Italiaanse panettone met Grand-Marnier-boter

Ingrediënten voor een ontbijt- of brunchgerecht voor 8 personen:

• 1 grote Italiaanse panettone
• 150 gram zachte roomboter
• een snufje zout
• ±100 gram poedersuiker + wat extra voor het bestuiven van het brood
• ±5 eetlepels Grand Marnier

Bereidingswijze

1. Klop de roomboter romig met het zout en de poedersuiker. Dat gaat het snelste met een elektrische mixer.
2. Voeg een forse scheut Grand Marnier toe en mix de boter nog even totdat hij heerlijk luchtig is.
3. Proef en voeg eventueel nog wat suiker of likeur toe.
4. Let de panettone op een mooie schaal. Doe wat poedersuiker in een zeefje en bestuif de panettone met de suiker.
5. Snijd de panettone in hoge, dunne punten (zie foto's). Besmeer de sneden brood met een genereuze hoeveelheid Grand-Marnier-boter.

Tips:

1. Panettone is een luxe Italiaans brood, gevuld met vruchten, zoals rozijnen en oranjesnippers. Koop voor dit recept liever geen panettone met chocolade of crème-achtige vullingen. Dat combineert niet zo goed met de Grand-Marnier-boter.
2. Is je roomboter te koud en te hard om op te kloppen, zet hem dan even in een op minimaal ingestelde magnetron.
3. Heb je nog wat Grand-Marnier-boter over? Geen probleem: hij is ook erg lekker op rozijnenbrood of allerlei soorten notenbrood, vijgenbrood, dadelbrood, etc. Bewaar de boter in de koelkast, maar neem hem er een uur voor gebruik uit, zodat hij op kamertemperatuur kan komen.
4. Behalve bij een kerstontbijt- of brunch smaakt dit panettonegerechtje ook erg goed bij een feestelijke high tea!

Sappige maanzaadtulband met citroen en sinaasappel

Vandaag het tweede recept in de reeks gezondere citroentulbanden: de maanzaadtulband met citroen en sinaasappel. 

Net zoals de geglazuurde citroentulband van gisteren maak je deze tulband ook met zonnebloemolie. Daardoor wordt hij supersappig! Je geeft er een crunch aan door maanzaadjes door het beslag te roeren.

Bak hem meteen en probeer er dan maar eens van af te blijven!

Cake met maanzaad

Tulband bakken met maanzaadjes. Hoe kom je erop? 

Eigenlijk gebeurde het gewoon toevallig, zoals dat vaker het geval is met nieuwe recepten. De oorsprong van het verhaal gaat al een hele tijd terug.

Utrechters kennen het restaurant wel, D’Coninck van Poortugael aan de Voorstraat. In de tijd dat ik in Utrecht woonde, kon je er uitstekend eten! Vandaar dat we het uitkozen om er onze bruiloft te vieren.

Bruiloftsmaal

Het werd niet alleen een culinaire avond; de sfeer zat er ook goed in.

Mijn moeder, zeer bedreven in het dichten van cabareteske liederen, had voor de gelegenheid een fantastische meezinger geschreven.

Op de melodie van “Dat is uit het leven gegrepen” van Farce Majeur zong de hele familie ons toe: “Maar hij was beslist niet de ware, hij was zogezegd surrogaat!”.

In elk couplet werd een andere ‘hij’ ten tonele gevoerd, allemaal vroegere vriendjes van mij. Een enorme rij: er leek geen einde te komen aan het lied… Dat het ook om jongetjes van de kleuterschool en buurjongens ging, wist mijn kersverse schoonfamilie helaas niet.

Ja, ik stond er gekleurd op, die avond!!

Tijdens het laatste couplet kwam uiteindelijk alles goed: die jongeman bleek wel de ware en is dat nu nog steeds!

Roomijs met maanzaad

Maar goed, het eten; daar gaat het hier nu om. 

Op het menu van die speciale avond stond onder andere een dessert met maanzaadijs. Verrukkelijk: romig, maar tegelijkertijd met een bite! 

Een aantal jaren later schafte ik een ijsmachine aan en sindsdien is dit ijs binnen ons gezin een klassieker; en niet alleen op onze trouwdag! Wij serveren het het liefst met geflambeerde kersen.

Experimenteren met tulbandrecepten

Een paar jaar geleden was ik, zoals ik gisteren al vertelde, aan het experimenteren met citroentulbanden. 

De dag van tevoren had ik net maanzaadijs gemaakt en ik had nog een restje maanzaadjes over. 

Je begrijpt het al. Ik had net mijn citroen en sinaasappel geraspt, toen mijn oog viel op het schaaltje maanzaad. Ik wist dat in Duitsland maanzaad vaak gebruikt wordt in zoet gebak. Dus waarom zou ik niet een poging wagen?

Tulband met maanzaad: een blijvertje!

De tulband met maanzaad was na die eerste keer net zo’n blijvertje als het ijs met maanzaad. 

We serveren hem op verschillende manieren: gewoon met een lekker laagje poedersuiker of overgoten met een glazuur van 150 gram poedersuiker en enkele eetlepels citroen- en sinaasappelsap of (als dessert)met een lekkere klodder sinaasappelroom.

Tulband als dessert

Helaas is de dessertversie niet zo gezond als oorspronkelijk gepland… Maar hij is zo lekker!

Hoe je die sinaasappelroom maakt? Het recept is het heel gemakkelijk. Klop 4 dl slagroom stijf met een hoeveelheid poedersuiker naar smaak en voeg vervolgens 3 eetlepels Grand Marnier toe. 

Snijd van 5 sinaasappels de partjes tussen de vliesjes uit. Snijd de partjes in kleinere stukjes en schep ze voorzichtig door de Grand Marnier-room. 

Serveer bij elke plak tulband een schep sinaasappelroom. Smullen!

Hoe bak je een maanzaadtulband met citroen en sinaasappel?

Ingrediënten:

• 75 gram zachte roomboter + een beetje extra boter voor het invetten van de bakvorm
• 100 gram zonnebloemolie
• een mespuntje zout
• 175 gram witte basterdsuiker
• 1 zakje vanillesuiker
• de rasp van 1 citroen
• de rasp van 1 sinaasappel
• 3½ ei, losgeklopt in een kopje
• 175 gram zelfrijzend bakmeel + een beetje extra meel voor het bestuiven van de bakvorm
• 35 gram maanzaad
• poedersuiker

Bereiding:

1. Verwarm de oven (bij voorkeur een oven zonder heteluchtcirculatie, dus met boven- en onderwarmte) voor tot 160°C.
2. Vet een tulbandvorm met een inhoud van ±1,3 liter in met wat boter. Bestuif de vorm met zelfrijzend bakmeel. Er mag geen plekje onbedekt zijn, want daar kan de cake later blijven plakken.
3. Klop de roomboter in een beslagkom samen met de olie, het zout, de twee soorten suiker en de twee soorten rasp smeuïg.
4. Voeg één voor één de eieren toe en klop elke keer totdat de eieren helemaal zijn opgenomen.
5. Zeef het zelfrijzend bakmeel boven de kom en klop het door het beslag.
6. Schep op het laatst het maanzaad door het beslag.
7. Doe het beslag over in de tulbandvorm en plaats de cake op een rooster iets onder het midden van de oven. Bak de cake in ongeveer 50 minuten gaar. Draai op het laatst eventueel de oven 10° lager als de tulband te donker dreigt te worden. Een goede tulband heeft een heel dunne, lichtbruine korst. 
8. Prik met een satépen in de tulband om de gaarheid te testen. Er mogen wat kruimeltjes aan de satépen blijven hangen, maar geen vochtig beslag.
9. Stort de tulband op een rooster en laat hem afkoelen.
10. Zet de tulband op een serveerschaal. Doe enkele theelepels poedersuiker in een zeefje en strooi zo wat poedersneeuw over het gebak.

Tips:

1. De inhoud van een tulbandvorm kun je meten door er met behulp van een litermaat water in te gieten.
2. De olie in het beslag stijft niet (zoals de roomboter) op na het afkoelen van de tulband. Daardoor wordt de structuur van de cake lekker zacht. Bovendien blijft de cake ook na een paar dagen nog heerlijk smeuïg. Vervang de roomboter liever niet helemaal door olie; de echte roombotersmaak wil je ook niet missen!
3. Lees in de blog hierboven hoe je een heerlijke sinaasappelroom maakt om bij de tulband te serveren.